Kurk als isolatiemateriaal wordt meestal gebruikt in de vorm van kurkplaten of kurkgranulaat
De natuurlijke thermische en akoestische isolatie
Kurk is de buitenste schors van de kurkeik. De schors kan periodiek worden geoogst zonder de boom te kappen. De oogst gebeurt doorgaans met tussenpozen van meerdere jaren, waarna de schors opnieuw aangroeit.
Kurk is interessant als isolatiemateriaal omdat het goede isolatieprestaties en ingzet kan worden in verschillende bouw- en renovatietoepassingen. De cellulaire structuur van kurk bestaat uit miljoenen met lucht gevulde cellen, waardoor het materiaal zowel thermisch als akoestisch goed isoleert. Daarnaast is kurk dampopen maar waterafstotend, waardoor het vocht kan reguleren zonder zijn isolerende werking te verliezen.
🌳Kenmerken
- Thermische isolatie: λ ≈ 0,037–0,039 W/mK – vergelijkbaar met andere biobased materialen.
- Akoestisch isolerend: door de open celstructuur absorbeert het goed geluid en trillingen.
- Dampopen & vochtbestendig: rot niet, en is bestand tegen schimmels/insecten.
- Vormvast & duurzaam: krimpt of zakt niet; levensduur >50 jaar.
- Brandveilig: sommige types bereiken klasse E of beter, en kurk smeult maar brandt moeilijk.
Toepassingen
- Isolatie van vloeren, muren en daken
- Spouwmuurisolatie (kurkgranulaat)
- Akoestische isolatie (tegen geluidsoverlast)
- Isolatie in houtskeletbouw
- Isolatie van gevels (binnen en buiten)
Weinig bewerking nodig
- Kurkisolatie wordt gemaakt van vermalen kurkschors die bij hoge temperatuur wordt geëxpandeerd en gebonden met zijn eigen hars (suberine) – zonder toegevoegde lijm of chemicaliën.
- Daardoor is het natuurlijk, emissievrij en recyclebaar of composteerbaar.
Gezond binneklimaat
- Kurk is volledig circulair: na gebruik is het herbruikbaar of composteerbaar.
- Geen vluchtige organische stoffen (VOS): gezond binnenklimaat, ook bij verwerking.
- Kurkisolatie wordt vaak toegepast in bio-ecologische bouwprojecten, passiefhuizen en renovaties waarbij aandacht wordt besteed aan materiaalkeuze, thermisch comfort en akoestiek.
Kurk wordt geoogst van de schors van de kurkeik, zonder de boom te kappen. De schors groeit na de oogst opnieuw aan. Dankzij de lange levensduur en de mogelijkheid tot hergebruik of recyclage is kurk interessant voor bouwtoepassingen waarbij bewust wordt gekozen voor hernieuwbare en circulaire materialen.
Van kurkeik tot isolatiemateriaal
Kurk voor isolatiedoeleinden wordt geproduceerd uit de schors van de kurkeik, die om de 9 à 12 jaar handmatig wordt geoogst zonder de boom te beschadigen. Na het oogsten wordt de kurk gedurende enkele maanden tot een jaar gedroogd om het vochtgehalte te verlagen en het materiaal te stabiliseren. Vervolgens wordt de kurk vermalen tot granulaat. Voor isolatietoepassingen wordt dit granulaat meestal verhit met stoom tot ongeveer 300 °C, waardoor de natuurlijke hars suberine vrijkomt. Deze zorgt ervoor dat de kurkkorrels uitzetten en zonder toevoeging van lijmen aan elkaar hechten. Zo ontstaan compacte blokken geëxpandeerde kurk, die na afkoeling op maat worden gezaagd tot isolatieplaten of vermalen tot kurkkorrels. Het resultaat is een natuurlijk isolatiemateriaal met goede thermische en akoestische eigenschappen.
Belangrijkste voordelen
- Natuurlijk en recycleerbaar
- Lange levensduur zonder kwaliteitsverlies
- Goede combinatie van warmte- en geluidsisolatie
- Gezond binnenklimaat (geen schadelijke stoffen)
- Bestand tegen vocht en temperatuurschommelingen
FAQ
Hoe verhouden de λ-waarde, volumieke massa en druksterkte van geëxpandeerde kurkplaten zich tot andere biobased isolatiematerialen in gevel- en vloertoepassingen?
Hoe verhouden de λ-waarde, volumieke massa en druksterkte van geëxpandeerde kurkplaten zich tot andere biobased isolatiematerialen in gevel- en vloertoepassingen?
Geëxpandeerde kurkplaten hebben doorgaans een λ-waarde tussen 0,037 en 0,039 W/mK, wat ze thermisch vergelijkbaar maakt met houtvezel en cellulose. Kenmerkend zijn echter:
- Volumieke massa: ca. 100–130 kg/m³
- Goede druksterkte: geschikt voor toepassingen met matige belasting
- Hoge vormstabiliteit en geringe kruip
In vloertoepassingen of onder drukverdelende lagen (bijv. zwevende dekvloer) presteert kurk stabiel zonder noemenswaardige zetting. In geveltoepassingen biedt het een gunstige combinatie van thermische isolatie en mechanische robuustheid, wat het onderscheidt van lichtere biobased isolatiematerialen.
Welke bouwfysische eigenschappen maken kurk geschikt voor dampopen gebouwen en op welke manier reageert het materiaal op langdurige vochtbelasting?
Welke bouwfysische eigenschappen maken kurk geschikt voor dampopen gebouwen en op welke manier reageert het materiaal op langdurige vochtbelasting?
Kurk is dampopen (μ-waarde gemiddeld 5–10) en heeft een relatief lage sd-waarde per laagdikte, wat het geschikt maakt voor dampopen wand- en dakopbouwen. Essentiële bouwfysische eigenschappen:
- Hydrofoob van nature (inclusief suberine)
- Capillair beperkt actief, maar bestand tegen vocht.
- Bestendig tegen schimmel en rot.
- Dimensioneel consistent bij variabele RV
In tegenstelling tot bepaalde andere biobased materialen absorbeert kurk weinig structureel vocht en behoudt het voornamelijk zijn isolerende eigenschappen bij af en toe vochtbelasting. Dit zorgt ervoor dat het bijzonder geschikt is voor buitenschiltoepassingen, sokkels en renovaties waar vochtveiligheid van groot belang is.
In welke situaties levert kurkisolatie de meeste voordelen binnen een natuurlijk isolatieaanbod?
In welke situaties levert kurkisolatie de meeste voordelen binnen een natuurlijk isolatieaanbod?
Kurkisolatie levert voornamelijk extra voordelen op:
- Isolatie van de buitengevel (ETICS-systemen)
- Hellende en platte daken
- Vloerisolatie en de interactie met stevige ondergronden
- Isolatie van de sokkel
Kurk is een veelzijdige oplossing dankzij de combinatie van thermische eigenschappen, vochtbestendigheid en akoestische demping. Daarnaast is het een biobased materiaal dat uit de schors van de kurkeik is gewonnen, zonder dat de boom wordt vernietigd.
Ontdek onze andere ISOBUILD GREENLINE producten
Gutex
Ze combineren sterke thermische prestaties, vocht- en geluidsregulatie, brandveiligheid en ecologische voordelen. Ideaal voor houtskeletbouw, daken, gevels, vloeren en binnenwanden.
iQ3
iQ3 is een Belgisch isolatiemateriaal, gemaakt van de cellulosevezels van gerecycleerd krantenpapier. Dankzij de uitstekende thermische prestaties verlaagt iQ3 je energiekosten in winter én zomer.
fermacell
Deze worden gemaakt uit gerecycleerd gips en papiervezels. Er wordt geen geen gebruik gemaakt van kunstmatige bindmiddelen of schadelijke chemicaliën en zijn volledig recyclebaar.
Biofib
Hennep is afkomstig van de henneplant, waarvan de houtachtige vezels geschikt zijn voor de productie van hennepwol. Hennep heeft weinig water, pesticiden en kunstmest nodig om te groeien.
IsoHemp
Biogebaseerde bouwblokken op basis van hennep en kalk. IsoHemp hennepblokken combineren thermische isolatie, vochtregulatie en akoestisch comfort. De blokken bestaan voor 80% uit hennepscheven, aangevuld met luchtkalk en hydraulische kalk. Volgens IsoHemp slaat één kubieke meter hennepblokken 75 kg CO₂ op.
pro clima
De impact van luchtdicht bouwen op isolatie is zeer groot, vaak groter dan de keuze van het isolatiemateriaal zelf. Bijkomend voordeel is dat bij luchtdicht bouwen condensatieproblemen worden vermeden.
Het ABC van ISOBUILD GREENLINE
Om circulaire en groene isolatiematerialen goed te begrijpen, komen er vaak heel wat nieuwe en soms onbekende termen bij kijken. Begrippen rond duurzaamheid, hernieuwbare grondstoffen, recyclage en milieueffecten worden steeds vaker gebruikt, maar zijn niet altijd meteen duidelijk. Daarom hebben we een ABC opgesteld. In dit overzicht leggen we belangrijke termen en concepten kort en helder uit. Zo willen we iedereen helpen om sneller inzicht te krijgen in de wereld van milieuvriendelijke isolatie.
Zin om te weten welke variant het best past bij jouw project (gevel, dak, binnenwand, tiny house, enz.) of interesse in prijzen? Laat het gerust weten!
